Yazı Detayı
18 Mart 2016 - Cuma 01:24
 
Anayasa Maddelerine Göre yargı Organı...
Muhammed Resul Eroğlu
eroğlu
 
 
 
 

Türkiye Cumhuriyetinin parlamenter bir sistem uygulayan üniter ve demokratik bir devlet olduğu bilinmektedir. Bu bağlamda Türkiye Cumhuriyetininbir hukuk devleti olup olmadığını tartışıp bahis konusu haline getirmek oldukça gereksiz görünen bir algı vaziyeti idi. Ancak bu algı vaziyetinin 28 Şubat 2016 itibarıyla kabuk değiştirip vatandaşlara ''acaba mı?'' sorusunu sorduracağı düşünülmektedir. 

Anayasa Maddelerine Göre Yargı Organı
Anayasanın 9 uncu Maddesine göre; "yargı yetkisinin Türk Milleti adına bağımsız mahkemelerce kullanılacağı" açıkça ifade edilmiştir. Yine Anayasanın 2 nci maddesi Türkiye Cumhuriyetinin demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devleti olduğunu öngören hüküm ile tabii hâkim ilkesine açıkça işaret etmektedir. 
Bu çerçevede, Anayasanın 138-160 ncı maddelerinde yargı başlığı altında düzenlenen hükümlerde, mahkemelerin ve hâkimlerin bağımsızlığına, görev ve işleyişine ilişkin ilkeler tespit edilmiştir. 
Yukarıda anlatıldığı gibi yargı örgütünün devlet yapısı içerisindeki yerinin temel kaynağını, Anayasa oluşturmaktadır.

Aynı sırada hâkimler, görevlerinde bağımsızdır; Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarakvicdani kanaatlerine göre hüküm verirler. Hiçbir organ, makam, merci veya kişi, yargıyetkisinin kullanılmasında mahkemelere ve hâkimlere emir ve talimat veremez; genelge gönderemez; tavsiye ve telkinde bulunamaz. Görülmekte olan bir dava hakkında Yasama Meclisinde yargı yetkisinin kullanılması ile ilgili soru sorulamaz, görüşme yapılamaz veya herhangi bir beyanda bulunulamaz.

Anayasanın 138 nci maddesine göre Yasama ve yürütme organları ile idare, mahkeme kararlarına uymak zorunda olan bu organlar ve idare, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremez ve bunların yerine getirilmesini geciktiremez.

Ayrıca Anayasa Mahkemesini, hakim ve savcıları denetlemenin görevi yetkisi altında değildir. Anayasanın 144 üncü maddesi’ne göre hâkim ve savcıların görevlerini; kanun, tüzük, yönetmeliklere ve genelgelere uygun olarak yapıp yapmadıklarını denetleme; görevlerinden dolayı veya görevleri sırasında suç işleyip işlemediklerini, hal ve eylemlerinin sıfat ve görevleri icaplarına uyup uymadığını araştırma ve gerektiğinde haklarında inceleme ve soruşturma, Adalet Bakanlığının izni ile adalet müfettişleri tarafından yapılır.¹

Yine Anayasanın 6 ncı maddesinde ise ''Egemenliğin, kayıtsız şartsız Millete ait olduğu, Türk Milletinin, egemenliğini, Anayasanın koyduğu esaslara göre, yetkili organları eliyle kullanacağı, egemenliğin kullanılmasının, hiçbir surette hiçbir kişiye, zümreye veya sınıfa bırakılamayacağı, hiçbir kimse veya organın kaynağını Anayasadan almayan bir Devlet yetkisi kullanamayacağı'' açıkça belirtilmiştir. ²
Bu çerçevede bütün kuvvetlerin anayasada yer alan bu ilkeleri benimseyip yetkilerini anayasanın çizdiği bu sınırlar çerçevesinde kullanması gerektiğini hatırlatmakta fayda bulmaktayım.

Bütünüyle Anayasa Mahkemesinin kararlarını kabul etmeyen organın Cumhurbaşkanlığı mercii olması beraberinde Anayasanın 2 nci maddesinde yer alan ''hukuk devleti'' ilkesinin de alenen yok sayılması akıllara soru işaretleri getirmektedir: Türkiye Cumhuriyeti, bir hukuk devleti değil midir, Cumhurbaşkanlığı makamının dahi demokrasi usulü ile belirlendiği bilinmesine rağmen aynı merciden kuvvetler ayrığı ilkesinin de bu bağlamda yok sayılması, mevcut rejim olan demokrasinin etik bir şekilde ilerleyişinin zedelendiği düşünülmeli midir?


¹ https://www.tbmm.gov.tr/anayasa/anayasa82.htm
² SEVİM, Salih,(03.01.2013) ''Türkiye’de Kuvvetler Ayrılığı Meselesi'', Stratejik Araştırmalar Merkezi(SASAM),http://sahipkiran.org/2013/01/03/turkiyede-kuvvetler-ayriligi-meselesi/ 

 
 
 
Etiketler: Anayasa, Maddelerine, Göre, yargı, Organı...,
Yorumlar
Diğer Yazılar
Ulusal Gazeteler
Alıntı Yazarlar
Süper Lig
Takımlar
P
Av
M
B
G
O
1
Beşiktaş
61
54
2
7
18
27
2
Başakşehir
56
51
3
8
16
27
3
Fenerbahçe
50
50
5
8
14
27
4
Galatasaray
49
50
8
4
15
27
5
Trabzonspor
44
31
9
5
13
27
6
Antalyaspor
43
32
8
7
12
27
7
T.Konyaspor
39
33
9
9
10
28
8
Kasımpaşa
37
38
11
7
10
28
9
Gençlerbirliği
36
26
9
9
9
27
10
K.D.Ç. Karabük
35
30
13
5
10
28
11
Bursaspor
35
29
12
5
10
27
12
Alanyaspor
34
45
13
4
10
27
13
Osmanlıspor FK
34
35
9
10
8
27
14
Akhisar Bld.
30
21
13
6
8
27
15
Kayserispor
27
35
14
6
7
27
16
Gaziantepspor
25
28
17
4
7
28
17
Ç. Rizespor
23
27
16
5
6
27
18
Adanaspor
20
24
17
5
5
27
Nöbetçi Eczane


Nöbetçi eczanlerle ilgili detaylı bilgi için lütfen tıklayın.

Arşiv